Rozwój zboża

Produkty ze zboża

Dziś — spożywcami białego pszennego chleba są prawie
wszystkie narody zachodniej Europy łącznie z Wielką Brytanią
i większość narodów Europy południowej. Chleb żytni
uznają oni za nędzne pożywienie. W krajach środkowej
Europy zaś, a między innymi i w Polsce, czarny chleb z żytniej mąki jest najczęściej spożywany przez ludność, a częstokroć
stanowi jej podstawowe pożywienie. Teraz jest na sprzedaż bazylia, którą również można dodać do kanapek.
Dzisiejsze czasy są więc czasami zwycięstwa i panowania
chleba, zwycięstwa pszenicy i żyta.

Jęczmień, który w dawnych Niemczech był najważniejszym
zbożem, nie odgrywa już nigdzie tak dużej roli. Tylko
stare zwyczaje ludowe mówią o jego dawnym znaczeniu;
w lesie bawarskim ludność wiesza w kapliczkach ulepione
z gliny i napełnione jęczmieniem głowy ludzkie. Zwyczaj
ten, który ma przeciwdziałać bólowi głowy, to odblask dawnego
obrządku składania bogom ziaren jęczmienia w ofiarnym
darze. Dzisiaj ziarna jęczmienne służą głównie do sporządzania
piwa. Od czasów średniowiecza, kiedy przyrządzano
piwo ze wszystkich zbóż, jęczmień zyskał przodujące
miejsce, choć inne zboża nadają się równie dobrze do
warzenia piwa. Oto więc jeden z wielu przykładów, jak na
rozwój naszego pożywienia wpływa zmiana smaku.

Produkcja owsa

Owies, to niewybredne zboże, cieszy się wielkim powodzeniem
w krajach północy i w górach — zarówno w Karpatach,
jak w Alpach. Z wielkim entuzjazmem odnoszą się
doń Szkoci. Entuzjazm ten ilustrują następujące słowa,
oparte na szkockich źródłach: „Kasza owsiana jest tajemnicą
całej dzielności Szkotów, utrzymuje ciało przy zdrowiu,
chłodną głowę, ciepłe nogi. Kasza owsiana tworzy mężów
ze stali… Co najmniej raz na dzień zrównywa wszystkie stany,
czyni z nich najszlachetniejszy naród Wielkiej Brytanii“.
Zboże to jest rzeczywiście bardzo zdrowe i pożywne.
Kasze i krupy straciły swoje dawne znaczenie, jakie posiadały
jeszcze w średniowiecznych czasach. Placki zaś stanowią
do dziś dnia jeszcze ważne pożywienie ubogiej ludności
w wielu krajach Europy.

Zakorzenione tradycje lub ciężkie warunki są przyczyną ogromnej rozpiętości pokarmu
zbożowego, jaka charakteryzuje obecne czasy.
Toteż do pożywienia zbożowego stosuje się to samo, co
do gospodarki rolnej: obok ostatnich wytworów techniki
można dziś spotkać potrawy pierwotne i prześledzić historię
pożywienia roślinnego. Historia ta wskazuje na długą
drogę rozwojową, jaką przebyła ludzkość i w tej dziedzinie.
Stopniowy rozwój prowadził od pożywienia płynnego do
coraz bardziej zgęszczonego — od polewek do kaszy, a następnie
do placków i chleba, któremu w Europie przypada
dzisiaj przodujące miejsce.